Senat
Senat
Wywodzi się od najwybitniejszych dostojników Królestwa Polskiego, którzy stanowili radę królewską, służąc królowi pomocą w zarządzaniu państwem i rozwiązywaniu problemów. Od końca XV wieku stanowił wyższą izbę sejmu, w jego skład wchodzili biskupi katoliccy oraz wyżsi urzędnicy państwa (wojewodowie i kasztelanowie) mianowani przez króla.
Po latach zaborów instytucja ta została przywrócona w 1921 r., pomimo sprzeciwu lewicy.
Obecnie stanowi drugą izbę polskiego parlamentu, złożoną ze 100 senatorów wybieranych w wyborach powszechnych, w systemie większości względnej na 4 lata, rozpoczynające się i kończące wraz z kadencją Sejmu. W przypadku wygaśnięcia któregoś z mandatów, Prezydent ogłasza wybory uzupełniające.
Organami są Marszałek, Prezydium Senatu, Konwent Seniorów i Komisje senackie. Marszałek stoi na straży praw i godności tej instytucji, spełnia funkcje reprezentacyjne, prowadzi rozmowy z Sejmem, parlamentami zagranicznymi organami UE, ustala plan pracy Senatu, zwołuje posiedzenia, ustala projekt porządku obrad, przewodniczy obradom i czuwa nad ich przebiegiem.
Zarządza drukowanie ustaw uchwalonych przez Sejm, opinie Komisji Spraw Unii Europejskiej i innych druków senackich, po czym wręcza je senatorom. Zwołuje Prezydium Senatu i Konwent Seniorów, ocenia wykonywanie przez organy państwowe i samorządowe obowiązki wobec Senatu.
Do zadań Prezydium Senatu należy dokonywanie interpretacji regulaminu Senatu, zlecanie komisjom senackim spraw w danym zakresie, ustala zasady organizowania doradztwa naukowego na rzecz Senatu, powołuje doradców, opiniuje sprawy wniesione przez marszałka. W jego skład wchodzi Marszałek i wicemarszałkowie. Podobnie jak w Konwencie Seniorów, gdzie uczestniczą również przedstawiciele klubów parlamentarnych, poselskich oraz porozumień poselskich a z głosem doradczym Szef Kancelarii Sejmu.
Do zadań Konwentu należy opiniowanie projektu planów prac Sejmu, projekty porządku dziennego posiedzeń Sejmu, wybór organów, zadania i przebieg prac Kancelarii lub inne sprawy przekazane przez Marszałka lub Prezydium Sejmu. Zapewnia współdziałanie klubów senackich i kół senackich.
W celu rozpatrywania i przygotowywania spraw, będących przedmiotem zainteresowania tej instytucji, Senat powołuje komisje senackie, które wyrażają zdanie w sprawach przekazanych pod ich obrady przez Marszałka lub Prezydium.
System polityczny w Polsce
System polityczny w Polsce
Ustrój polityczny Trzeciej Rzeczpospolitej został określony przez Konstytucję uchwaloną 2 kwietnia 1997 r. przez Zgromadzenie Narodowe.
Polska jest republiką parlamentarną, realizuje zasady suwerenności narodu, niepodległości i suwerenności państwa. Demokratycznego państwa prawnego, społeczeństwa obywatelskiego (zdolnego do samoorganizacji i realizacji celów bez impulsu ze strony władzy), trójpodziału władzy (podzieloną na ustawodawczą, wykonawczą i sądowniczą), pluralizmu (większa ilość partii politycznych), legalizmu, społecznej gospodarki rynkowej oraz godności człowieka.
Określana jest jako państwo unitarne czyli charakteryzujące się wewnętrzną jednolitością, jednostki administracyjne są jednolicie zorganizowane i podporządkowane organom naczelnym, organy regionalne są niezależne od rządu, występuje dobrze rozwinięty samorząd terytorialny o wyraźnych kompetencjach, władza centralna podejmuje tylko najważniejsze decyzje.
Władzę ustawodawczą sprawują Sejm i Senat. Sejm składa się z 460 posłów wybieranych na 4 lata, jego kadencje w wyjątkowych przypadkach może skrócić prezydent. Senat, druga izba polskiego parlamentu składa się ze 100 senatorów wybieranych na 4 lata, jego kadencja rozpoczyna się i kończy wraz z kadencja Sejmu, w przypadku wygaśnięcia mandatu Prezydent zarządza wybory uzupełniające.
Inicjatywa ustawodawcza przysługuje posłom w Sejmie, Senatowi, Prezydentowi, Radzie Ministrów, obywatelskiej inicjatywie ustawodawczej. Ograniczona jest w wypadku ustaw związanych z budżetem, które należą do wyłącznej kompetencji Rady Ministrów oraz zmiana Konstytucji przyznanej 1/5 posłów, Senatowi i Prezydentowi.
Władza wykonawcza należy do Rady Ministrów i Prezydenta. Rada Ministrów, popularnie zwana rządem , składa się z Prezesa Rady Ministrów (premiera) oraz ministrów. Prezydent jest najwyższym przedstawicielem władz polskich i gwarantem ciągłości władzy państwowej. Wybierany na 5 letnią kadencję może ponownie objąć to stanowisko tylko raz.
Szczególną formą obrad parlamentu jest wspólne posiedzenie posłów i senatorów w postaci Zgromadzenia Narodowego, pod przewodnictwem Marszałka Sejmu. Przyjmuje przysięgę nowego Prezydenta, stwierdzić jego niezdolność do sprawowania urzędu ze względu na stan zdrowia, postawić go przed Trybunałem Stanu (w tym czasie jego władza jest zawieszona).
Sejm i Senat
Stronnictwa w Sejmie
Polski Sejm odpowiada mniej więcej temu, jak opowiada się społeczeństwo za poszczególnymi partiami – wynika to oczywiście z tego, że czterysta sześćdziesiąt miejsc, które znajdują się w sejmowych ławach po wyborach parlamentarnych zostaja podzielone według proporcji pomiędzy odpowiednie partie. I tak po ostatnich wyborach najwięcej miejsc w Sejmie zajęła Platforma Obywatelska. Zaraz za nią uplasowało się Prawo i Sprawiedliwość ze swoimi stu pięćdziesięcioma siedmioma posłami. Trzecia siłą w Sejmie jest lewica – Klub Poselski Lewicy liczy sobie aż czterdziestu trzech posłów. Inną partią jest Polskie Stronnictwo Ludowe, które ma swoich trzydziestu jeden reprezentantów. Mniejszość Niemiecką zawsze reprezentuje dwóch przedstawicieli. Są oczywiście także posłowie niezrzeszeni, którzy zapewniają sobie pełną swobodę decyzji i z reguły staja się przedmiotem targu, gdyz każdy głos często staje się na wagę przysłowiowego złota. Jest także Polska Plus (Polska +), ale o tej partii właśnie usłyszałam pierwszy raz w życiu.
Podział Senatu
Podział wpływów na scenie politycznej w Senacie Rzeczpospolitej Polskiej wygląda z grubsza tak samo, jak podział wpływów w Sejmie Rzeczpospolitej Polskiej, jednak obecna jest tutaj już mniejsza liczba posłów. Ponadto, mniejsze reprezentacje posiadają partię polityczne, jednak proporcje zostają w grubsza zachowane. Platforma Obywatelska nadal posiada największa reprezentację w Senacie – zasiada w nim aż pięćdziesięciu siedmiu senatorów z ramienia tej partii. Prawo i Sprawiedliwość jest reprezentowane przez trzydziestu dziewięciu senatorów, a z przedstawicielstwa Polskie Lewicy zasiada w Senacie tylko jeden senator. Dość silnie reprezentowane jest Polskie Stronnictwo Ludowe, które ma aż jednego senatora. Widać więc, że nie jest to zupełnie wierne odzwierciedlenie tego, co dzieje się w Sejmie i jak możemy zauważyć, siły największych partii politycznych są praktycznie zrównoważone, ale to akurat dobrze dla kraju. Senat bowiem nie ma aż tak dużej władzy jak Sejm i tak dużych możliwości, jednak bycie senatorem RP jest rzeczą bardziej prestiżową niż bycie posłem na Sejm.